حجاب فریضه شرعی (قسمت اول)
نویسنده: عایشه “زاهدی”![]()
مقدمه
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمد لله رب العالـمين والصلاة والسلام علی أشرف الـمرسلين نبينا محمد وعلى آله وصحبه وسلم.
وقال تبارک وتعالی : ﴿قُل لِّلۡمُؤۡمِنِينَ يَغُضُّواْ مِنۡ أَبۡصَٰرِهِمۡ وَيَحۡفَظُواْ فُرُوجَهُمۡۚ ذَٰلِكَ أَزۡكَىٰ لَهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ خَبِيرُۢ بِمَا يَصۡنَعُونَ٣٠ وَقُل لِّلۡمُؤۡمِنَٰتِ يَغۡضُضۡنَ مِنۡ أَبۡصَٰرِهِنَّ وَيَحۡفَظۡنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنۡهَاۖ وَلۡيَضۡرِبۡنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّۖ وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوۡ ءَابَآئِهِنَّ أَوۡ ءَابَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوۡ أَبۡنَآئِهِنَّ أَوۡ أَبۡنَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوۡ إِخۡوَٰنِهِنَّ أَوۡ بَنِيٓ إِخۡوَٰنِهِنَّ أَوۡ بَنِيٓ أَخَوَٰتِهِنَّ أَوۡ نِسَآئِهِنَّ أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُهُنَّ أَوِ ٱلتَّٰبِعِينَ غَيۡرِ أُوْلِي ٱلۡإِرۡبَةِ مِنَ ٱلرِّجَالِ أَوِ ٱلطِّفۡلِ ٱلَّذِينَ لَمۡ يَظۡهَرُواْ عَلَىٰ عَوۡرَٰتِ ٱلنِّسَآءِۖ وَلَا يَضۡرِبۡنَ بِأَرۡجُلِهِنَّ لِيُعۡلَمَ مَا يُخۡفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ﴾ [النور: ۳۰-۳۱].
ای زن به تو از فاطمه اینگونه خطاب است ارزنده ترین زینت زن حفظ حجاب است
فرمـــــــــــان خدا قول نبی نص کتاب است از بهر زنان افضل طاعات حجاب است
یکی از مواردیکه امروزی بسیار سر و صدا های را برپا کرده است همانا حجاب است. هر که خواسته و یا ناخواسته پیرامون آن بحثی را به راه می اندازد. خصوصا کسانیکه برضد اسلام و دین ستیز هستند. و یا بی خبر از آنکه حجاب از جایگاهی خاصی برخوردار است. بعضی ها با استفاده از حقوق زن و یا به بهانه دفاع از حقوق زن در این مورد میکوشند تا هدف های دین ستیزی را در بین زنان مسلمان رایج نماید.
بی خبر از آنکه اسلام یک دین کامل و شامل بوده و همه دستورات آن مطابق به حال وفضای آن می باشد. حجاب هم یکی از این مواردی است که برای رهایی از فتنه ها و دوری از وسوسه های شیطان می باشد. که نه تنها برای زنان مسلمان ضروری بلکه فریضه شرعی زنان مسلمان بشمار میروند. و این فریضهی است که از جانب الله جل جلاله و پیامبرش حضرت محمد صلی الله علیه وسلم برای زنان مسلمان است.
و این را هم بدانیم که حجاب مایه فخر و دوری از آتش جهنم است.
تعریف حجاب
حجاب در لغت به معنی حائل شدن، پوشاندن و مانع شدن و در اصطلاح حجاب, همان پوشش مخصوص زن هاست.
حجاب زن مسلمان فرهنگ اسلامی را معرفی می کند .پس ای خواهر مسلمان از حجاب تان محافظت کنید تا فرهنگ اسلامی را زنده نگهدارید.
فلسفه حجاب
خداوند رحمن درقران کریم سوره احزاب راجع به حجاب چنین می فرماید :
ترجمه (ای پیامبر صلی الله علیه وسلم به زنان ودخترانت و نیز به زنان مومن بگو خود را بپوشانید تا شناخت نشوید و مورد ازیت قرار نگیرد وخداوند بخشنده ای مهربان است) سوره احزاب آیه ۵۹
این آیه کریمه بیان گر فلسفه حجاب را برای مسلمانان واضح بیان میدارد تا از کزند بیماری های کشنده نفسی در امان باشند. و همچنان در سوره نور آیه ۳۱ در مورد حجاب وحرمت نگاه به نامحرمان سخن به میان آمده است وبیش از ده آیه در مورد حجاب آمده که هر کدام از فلسفه های خاص برخوردار است. حجاب یعنی دوری جستن از شهوات بیماردلان . و از آیه های قرآنی چنین برمیاید که حجاب برای همه کسانیکه در دایره اسلام است فرض است. چنانچه در احادیث نبوی هم بارها تاکید شده تا پوشش زن مسلمان چگونه باشد .در حدیث که از ابو هریره “رضی الله عنه” روایت می کند که رسول” صلی الله علیه وسلم ” فرمودند: ترجمه: دو گروه از جهنم اند که من ایشان را ندیده ام و در آینده ظهور خواهند کرد مردمانی که شلاق های به سان دم گاو با خود دارند مردم را لت کوب می کنند و زنان پوشیده ای برهنه زنانی که لباس های نازک چسپ و کوتاه می پوشند که ظاهر گمان میشود که خود را پوشانده اند ، اما از آنجا که پوشش به منظور پوشیدن جزابیت و پنهان کردن بدن و برجستگی های آنست پس در حقیقت برهنگی بیش محسوب نمی شود هر چند دل خوش کنند که گویا خود را پوشانیده اند دیگران را گمراه می کنند و خود نیز گمراه اند وسر هایشان به گوهان های کج شتران می ماند . به بهشت داخل نخواهد شد و بوی آنرا نخواهد یافت هرچند بوی آن از فاصله دوری قابل ادراک است. “مسلم”
حجاب مصونیت وآرامش زن است زن که دیده نشود مورد طمع قرار نمیگرد و از امنیت و آرامش خاطر از آثار حجاب اسلامی است هرچه این پوشش کاملتر گردد امنیت وحفاظت آن بالا میرود.
فضائل حجاب
حجاب، اطاعت خدا و رسول خدا صلی الله علیه وسلم
خداوند اطاعت از خود و رسولش را بر ما واجب گردانده است آنجا كه میفرماید:
﴿وَمَا كَانَ لِمُؤۡمِنٖ وَلَا مُؤۡمِنَةٍ إِذَا قَضَى ٱللَّهُ وَرَسُولُهُۥٓ أَمۡرًا أَن يَكُونَ لَهُمُ ٱلۡخِيَرَةُ مِنۡ أَمۡرِهِمۡۗ وَمَن يَعۡصِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ فَقَدۡ ضَلَّ ضَلَٰلٗا مُّبِينٗا٣٦﴾ [الأحزاب: ۳۶]
«كاری كه خدا و پیامبرش در آن داوری نمایند، هیچ مرد و زن مؤمنی در آن كار، از خود اختیاری ندارند. و هر كس از دستور خدا و پیامبرش، سرپیچی نماید، دچار گمراهی كاملاً آشكاری میگردد».
و همچنین میفرماید:
﴿فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤۡمِنُونَ حَتَّىٰ يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيۡنَهُمۡ ثُمَّ لَا يَجِدُواْ فِيٓ أَنفُسِهِمۡ حَرَجٗا مِّمَّا قَضَيۡتَ وَيُسَلِّمُواْ تَسۡلِيمٗا ٦٥﴾ [النساء: ۶۵].
«نه!…به پروردگارت سوگند كه آنان مؤمن بشمار نمیآیند تا زمانی كه تو را در اختلافاتشان داور قرار ندهند. و سپس، در دلهایشان از داوری تو ملالی به خود راه ندهند و كاملاَ تسلیم قضاوت تو باشند».
و خداوند زنان را به حجاب امر نموده است آنجاییكه میفرماید:
﴿وَقُل لِّلۡمُؤۡمِنَٰتِ يَغۡضُضۡنَ مِنۡ أَبۡصَٰرِهِنَّ وَيَحۡفَظۡنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنۡهَاۖ وَلۡيَضۡرِبۡنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ﴾ [النور: ۳۱]
«به زنان مؤمن بگو: چشمهای خود را ـ از نامحرمان ـ پایین اندازند، عورتهای خود را حفظ نمایند و زینت خویش را آشكار نكنند مگر آن مقدار كه ظاهر است و روسریهایشان را بر گریبانشان بیندازند».
و در جایی دیگر میفرماید:
﴿وَقَرۡنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَلَا تَبَرَّجۡنَ تَبَرُّجَ ٱلۡجَٰهِلِيَّةِ ٱلۡأُولَىٰ﴾ [الأحزاب: ۳۳]
«در خانههایتان بمانید و همچون جاهلیت پیشین ـ در میان مردم ـ با آشكار ساختن اندام و زیورآلات خود، ظاهر نشوید».
و همچنین میفرماید:
﴿وَإِذَا سَأَلۡتُمُوهُنَّ مَتَٰعٗا فَسَۡٔلُوهُنَّ مِن وَرَآءِ حِجَابٖۚ ذَٰلِكُمۡ أَطۡهَرُ لِقُلُوبِكُمۡ وَقُلُوبِهِنَّ﴾ [الأحزاب: ۵۳].
«هنگامی كه از همسران پیامبر صلی الله علیه وسلم كالا و متاعی خواستید از پشت پرده بخواهید. این كار برای پاكی دلهای شما و آنان بهتر است».
و بعد از چند آیه میفرماید:
﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ قُل لِّأَزۡوَٰجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَآءِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ يُدۡنِينَ عَلَيۡهِنَّ مِن جَلَٰبِيبِهِنَّ﴾ [الأحزاب: ۵۹].
«ای پیامبر! به همسران و دختران خود و زنان مؤمنان بگو: روپوشهای خود را به خوبی بر خود، بیاندازند».
رسول اكرم صلی الله علیه وسلم میگوید: «زن، عورت است». یعنی: ستر و پوشش برای او واجب است.
حجاب، عفاف است
خداوند تعهد به حجاب را نشانه عفت و پاكدامنی قرار داده است:
﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ قُل لِّأَزۡوَٰجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَآءِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ يُدۡنِينَ عَلَيۡهِنَّ مِن جَلَٰبِيبِهِنَّۚ ذَٰلِكَ أَدۡنَىٰٓ أَن يُعۡرَفۡنَ فَلَا يُؤۡذَيۡنَ﴾ [الأحزاب: ۵۹].
«ای پیامبر! به زنان و دختران خود و زنان مؤمنان بگو: روپوشهای خود را به خوبی بر خود بیاندازند. با این پوشش، بهتر عفت و پاكدامنی آنها شناخته میشود در نتیجه ـ از طرف افراد مریض ـ مورد اذیت و آزار قرار نمیگیرند».
آیه، آشاره به این مطلب دارد كه شناختن محاسن و زیباییهای زن از طرف افراد نامحرم، باعث اذیت و آزار وی میشود و خویشاوندانش را هم در فتنه و دردسر میاندازد.
و خداوند به زنان سالخوردهای كه مورد تمایل و پذیرش مردان نیستند، اجازه داده تا روپوشها را بر زمین بگذارند و صورت و دو كف دست را ظاهر سازند. در همین راستا میفرماید:
﴿وَٱلۡقَوَٰعِدُ مِنَ ٱلنِّسَآءِ ٱلَّٰتِي لَا يَرۡجُونَ نِكَاحٗا فَلَيۡسَ عَلَيۡهِنَّ جُنَاحٌ أَن يَضَعۡنَ ثِيَابَهُنَّ غَيۡرَ مُتَبَرِّجَٰتِۢ بِزِينَةٖ﴾ [النور: ۶۰]
«و بر زنان از كار افتاده و سالخوردهای كه دیگر امیدی به نكاح ندارند، گناهی نیست كه لباسهایشان را به زمین بگذارند بدون اینكه هدف، خودنمایی و ظاهر كردن زیورآلات باشد».
و به دنبال آن، به بیان مستحب و شكل بهتر و كاملتر آن میپردازد و میفرماید:
﴿وَأَن يَسۡتَعۡفِفۡنَ خَيۡرٞ لَّهُنَّۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ﴾ [النور: ۶۰]
«و اگر آنها راه عفت را در پیش گیرند ـ و روپوشهایشان را به زمین نگذارند ـ برای آنها بهتر است و خداوند سخنان را میشنود و نیتها را میداند».
ملاحظه میكنیم كه خداوند حجاب را حتی برای زنان سالخورده، عفت و پاكدامنی نامیده، پس آیا حجاب برای زنان جوان، عفت و پاكدامنی نیست؟
حجاب، پاكيزگي و دوري از آلودگي است
خداوند میفرماید:
﴿وَإِذَا سَأَلۡتُمُوهُنَّ مَتَٰعٗا فَسَۡٔلُوهُنَّ مِن وَرَآءِ حِجَابٖۚ ذَٰلِكُمۡ أَطۡهَرُ لِقُلُوبِكُمۡ وَقُلُوبِهِنَّ﴾ [الأحزاب: ۵۳]
«هنگامی كه كالا و متاعی ـ از وسایل منزل ـ از آنها یعنی همسران پیامبر، خواستید، از پشت پرده، بخواهید. این كار، برای پاكی دلهای شما و دلهای آنان، بهتر است».
خداوند در این آیه، حجاب را پاكی و طهارت دلهای مردان و زنان مؤمن، نامیده است. زیرا اگر چشم، چیزی را نبیند، دل آرزوی آن را نمیكند. اما اگر چشم، چیزی را ببیند، شاید دل آرزو كند و مشتاق آن گردد شاید هم آرزو نكند و مشتاق آن نگردد. اینجاست كه اگر چشم، نبیند، دل پاكتر میماند و انسان كمتر دچار فتنه و فساد میشود. زیرا حجاب، امید دلهای مریض را قطع میكند. خداوند میفرماید:
﴿فَلَا تَخۡضَعۡنَ بِٱلۡقَوۡلِ فَيَطۡمَعَ ٱلَّذِي فِي قَلۡبِهِۦ مَرَضٞ﴾ [الأحزاب: ۳۲].
«با صدای نرم و نازک، صحبت نكنید كه بیماردلان به شما چشم طمع بدوزند».
حجاب، پوشش است
رسول الله صلی الله علیه وسلم میفرماید: «خداوند بسیار پرده پوش و با حیا است و حیاء و ستر را دوست دارد». و همچنین میفرماید: «هر زنی، لباسش را خارج از خانهاش، بیرون بیاورد، خداوند پردهاش را میدرد». یعنی پاداش از جنس عمل است.
حجاب، تقوا است
خداوند میفرماید:
﴿يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ قَدۡ أَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمۡ لِبَاسٗا يُوَٰرِي سَوۡءَٰتِكُمۡ وَرِيشٗاۖ وَلِبَاسُ ٱلتَّقۡوَىٰ ذَٰلِكَ خَيۡرٞ﴾ [الأعراف: ۲۶].
«ای فرزندان آدم! ما لباسی برای شما درست كردیم كه هم عورات شما را میپوشاند و هم مایه تجمل و زیبایی شما میگردد اما بدانید كه لباس تقوا، بهترین لباس است».
حجاب، ايمان است
خداوند فقط زنان مؤمن را مخاطب قرار میدهد و میفرماید: ﴿وَقُل لِّلۡمُؤۡمِنَٰتِ﴾ «و به زنان مؤمن بگو…» و همچنین میگوید: ﴿وَنِسَآءِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ﴾ «همسران مؤمنان». و هنگامی كه گروهی از زنان قبیله بنیتمیم نزد امالمؤمنین عائشه صدیقه رضیالله عنها آمدند و لباسهای نازكی به تن داشتند، حضرت عائشه ل فرمودند: «اگر شما مؤمن هستید، این لباس، لباس مؤمنان نیست. و اگر مؤمن نیستید، میتوانید از این لباسها بهرهمند گردید».
حجاب، حيا است
آن حضرت صلی الله علیه وسلم میفرماید: «هر دین، اخلاقی دارد و اخلاق دین اسلام، حیا است». و در جایی دیگر میفرماید: «حیا از ایمان است و جای ایمان در بهشت است».
و همچنین میفرماید: «حیا و ایمان به هم پیوستهاند اگر یكی برداشته شود، دیگری هم برداشته میشود». و امالمؤمنین حضرت عائشه ل میفرماید: «به خانهای كه رسول الله صلی الله علیه وسلم وپدرم در آن دفن شده بودند، وارد میشدم و لباسم را به زمین میگذاشتم و با خود میگفتم: یكی شوهرم و دیگری پدرم است. اما سوگند به خدا، از وقتی كه عمر در آنجا دفن گردید، هر وقت، وارد خانه میشدم به علت شرم و حیا از عمر، لباسم را محكم به بدنم میبستم». درنتیجه حجاب موافق و سازگار با حیایی است كه در خلقت زن، نهفته است.
حجاب، عزت است
همچنین حجاب با عزتی كه طبیعت مرد براساس آن سرشته شده است، تناسب و سازگاری دارد. البته با طبیعت همان مردی كه از فطرت سلیم برخوردار است و دوست ندارد چشمهای خائن، به همسر و دخترانش نگاه كنند.
اگر به تاريخ، نظرى بيفكنيم، مىبينيم كه چه بسيارند جنگهايى كه در زمان جاهليت و اسلام به خاطر حميت و غيرت بر حرمت زنان به وقوع پيوسته است. حضرت على در دوران خلافتش میفرمايد: «به من خبر رسيده است كه زنان شما در بازارها، دوشادوش مردان كافر راه ميروند. آيا غيرت شما به حركت درنمیآيد؟ اين را بدانيد كسی كه غيرت ندارد، هيچ خيری در او نيست».
شرايط حجاب
۱- حجاب بايستی همه بدن را ستر کند. چون خداوند میفرمايد: ﴿يُدۡنِينَ عَلَيۡهِنَّ مِن جَلَٰبِيبِهِنَّ﴾ [الأحزاب: ۵۹]. و جلباب همان لباس بلندی است که همه بدن را ستر میکند و إدناء به معنای رها ساختن و کشيدن است. در نتيجه حجاب شرعی همه بدن را میپوشاند.
۲- حجاب بايد ضخيم بوده و رقيق و شفاف نباشد. چون غرض از حجاب همان ستر است. در نتيجه هنگامی که لباسی بدن را ستر نکند حجاب خوانده نمیشود. چون اين لباس جلوی رؤيت را نگرفته و حجابی در مقابل انظار محسوب نمیشود.
۳- اين لباس بخودی خود نبايد زينتی بوده و دارای رنگهای جذابی باشد که انظار را بخود جلب کند.
چون خداوند میفرمايد: ﴿وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنۡهَا…﴾ [النور: ۳۱]. و معنی: ﴿مَا ظَهَرَ مِنۡهَا﴾ آن است که بدون قصد و عمد باشد. پس اگر خود اين لباس زينت باشد نمیتوان آن را پوشيده و حجاب نيز خوانده نمیشود. چون حجاب آن است که از ظاهر شدن زينت در مقابل اجانب جلوگيری کند.
۴- حجاب بايد وسيع بوده و تنگ نباشد تا پستی و برآمدگيها بدن و اماکن فتنه در آن را مجسم نکند.
۵- لباس زن بايد معطر نباشد تا سبب جلب مردان نشود: و حضرت رسول اللهص فرمودند: «اَلْمَرْأَةُ إِذَا اسْتَعْطَرَتْ فَمَرَّتْ بِالْمَجْلِسِ فَهِيَ كَذَا وَكَذَا يَعْنِي زَانِيَةً».
معني: «اگر زنی خود را به عطر آلوده و بر مجلسی بگذرد پس او اينگونه و اينگونه است. يعنی زناکار».
و در روايت ديگر: «أَيُّمَا امْرَأَةٍ اسْتَعْطَرَتْ فَمَرَّتْ عَلَى قَوْمٍ لِيَجِدُوا مِنْ رِيحِهَا فَهِيَ زَانِيَةٌ».
معنی: «هر زنی كه خود را به عطر بيالايد و بر گروهی بگذرد تا بوی آن را به مشام بشنوند، آن زن زناکار است».
۶- در لباس نبايد هيچ تشابهی به لباس مردان وجود داشته باشد. چون در حديث ابی هريره رضی الله عنه ا اينگونه آمده است که: «لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صلی الله علیه وسلم الرَّجُلَ يَلْبَسُ لِبْسَةَ الْمَرْأَةِ وَالْمَرْأَةَ تَلْبَسُ لِبْسَةَ الرَّجُلِ».
معنی: «نبیص مردی را که لباس زنان پوشيده و زنی که لباس مردان را بپوشد لعنت نموده است.».
و در حديث بخاری: «لَعَنَ النَّبِيُّ صلی الله علیه وسلم الْمُخَنَّثِينَ مِنْ الرِّجَالِ وَالْمُتَرَجِّلَاتِ مِنْ النِّسَاءِ». معنی: «رسول خدا صلی الله علیه وسلم مخنثين از مردان، و مرد نمايان از زنها را لعن کرده است».
يعنی آنها که در لباس و قيافه خود همانند بر خی از زنان اين دور و زمانه مشابهت میکنند.
و مخنثين از مردان مردانی هستند که در لباس، تکلم و ديگر مسائل به زنان شباهت دارند.
احکام حجاب
آیاتی که حکم حجاب را در بر دارند از این قرارند:
﴿قُل لِّلۡمُؤۡمِنِينَ يَغُضُّواْ مِنۡ أَبۡصَٰرِهِمۡ وَيَحۡفَظُواْ فُرُوجَهُمۡۚ ذَٰلِكَ أَزۡكَىٰ لَهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ خَبِيرُۢ بِمَا يَصۡنَعُونَ٣٠ وَقُل لِّلۡمُؤۡمِنَٰتِ يَغۡضُضۡنَ مِنۡ أَبۡصَٰرِهِنَّ وَيَحۡفَظۡنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنۡهَاۖ وَلۡيَضۡرِبۡنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّۖ وَلَا يُبۡدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوۡ ءَابَآئِهِنَّ أَوۡ ءَابَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوۡ أَبۡنَآئِهِنَّ أَوۡ أَبۡنَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوۡ إِخۡوَٰنِهِنَّ أَوۡ بَنِيٓ إِخۡوَٰنِهِنَّ أَوۡ بَنِيٓ أَخَوَٰتِهِنَّ أَوۡ نِسَآئِهِنَّ أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُهُنَّ أَوِ ٱلتَّٰبِعِينَ غَيۡرِ أُوْلِي ٱلۡإِرۡبَةِ مِنَ ٱلرِّجَالِ أَوِ ٱلطِّفۡلِ ٱلَّذِينَ لَمۡ يَظۡهَرُواْ عَلَىٰ عَوۡرَٰتِ ٱلنِّسَآءِۖ وَلَا يَضۡرِبۡنَ بِأَرۡجُلِهِنَّ لِيُعۡلَمَ مَا يُخۡفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ﴾ [النور: ۳۰-۳۱].
«(ای پیغمبر)! بگو به مؤمنان که پایین اندازند برخی از نظرهای خود را (چشم خود را از محرمات بپوشانند) و نگهدارند شرمگاهای خود را، این پاکیزهتر است برای ایشان، هرآینه خدا به آنچه میکنید آگاه است، و بگو به زنان مسلمان که پایین اندازند برخی نظرهای خود را (چشمان خود را از نظر شهوانی به مردان اجنبی بپوشانند) و شرمگاههای خود را نگهدارند و آرایش خود را به غیر از آنچه که معلوم است ظاهر نکنند و باید روسریهایی که میپوشند تا پایین سینهشان برسد و زینت خود را ظاهر نکنند مگر به شوهران یا پدران یا پدر شوهران یا پسران شوهران یا برادران یا پسران برادران یا پسران خواهران یا زنان خود (زنان مسلمان) یا بردگانشان یا خدمتکارانی که دارای شهوت نباشند از مردان، یا کودکانی که بر رازهای زنان آگاهی ندارند و پاهای خود را طوری بر زمین نزنند که زینتهای پنهانشان دانسته شود».
﴿يَٰنِسَآءَ ٱلنَّبِيِّ لَسۡتُنَّ كَأَحَدٖ مِّنَ ٱلنِّسَآءِ إِنِ ٱتَّقَيۡتُنَّۚ فَلَا تَخۡضَعۡنَ بِٱلۡقَوۡلِ فَيَطۡمَعَ ٱلَّذِي فِي قَلۡبِهِۦ مَرَضٞ وَقُلۡنَ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗا٣٢ وَقَرۡنَ فِي بُيُوتِكُنَّ وَلَا تَبَرَّجۡنَ تَبَرُّجَ ٱلۡجَٰهِلِيَّةِ ٱلۡأُولَىٰ﴾ [الأحزاب: ۳۲-۳۳].
«ای زنان پیغمبر! شما مانند سایر زنان نیستید، باید پرهیزگاری کنید و نباید در سخن گفتن به قدری ملایمت کنید تا کسی که در دل او مرض است طمع کند، و به روش نیکو سخن بگوئید و در خانههای خود بمانید و تجمل و زیبایی خود را مانند ظاهرکردن دوران جاهلیت پیشین ظاهر نکنید».
﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّبِيُّ قُل لِّأَزۡوَٰجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَآءِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ يُدۡنِينَ عَلَيۡهِنَّ مِن جَلَٰبِيبِهِنَّۚ ذَٰلِكَ أَدۡنَىٰٓ أَن يُعۡرَفۡنَ فَلَا يُؤۡذَيۡنَۗ ﴾ [الأحزاب: ۵۹].
«ای پیامبر! به همسران و دخترانت و زنان مؤمنان بگو: «جلبابها [= روسریهای بلند] خود را بر خویش فروافکنند، این کار برای اینکه شناخته شوند و مورد آزار قرار نگیرند بهتر است».
اگر قدری در این آیات تأمل کنید میبینید که در این آیهها مردان موظف شدهاند که چشمانشان را بپوشند و خود را از فواحش اخلاق نگهدارند و زنان هم مانند مردان به ادای این دو امر مأمور شدهاند و علاوه بر آن در خصوص معاشرت و رفتار عملی، به احکام دیگری هم موظف شدند که به صراحت دال بر این است که برای حفاظت اخلاقی تنها اهمیت دادن به پوشیدن چشم و حفظ فرج کافی نیست بلکه ضوابط و احکام دیگری هم مورد نیاز و ضروری است، ما باید در اینجا به اخبار و احادیث پیامبر و یاران گرامیاش رجوع کنیم تا بدانیم که ایشان این احکام را چگونه در جامعۀ اسلامی پیاده نمودند و همچنین بدانیم که از عکس العملهای معنوی و عملی ایشان چه برداشتهایی میشود.