قضیه قدرت خواستن در روشنی شریعت
منبع: تفسیر فی ظلال القران
مسلمانان حکومت و رهبری را بدون تربیت اخلاقی و تزکیّۀ نفس به دست نیاورده و نگرفتهاند، برخلاف اغلب ملّتها و اشخاص و مردان حکومتی در گذشته و حال بلکه مسلمانان زمانی طولانی و زیادی تحت تربیت محمّد صلّی الله علیه وآله وسلّم و زیر نظر دقیق او بودهاند. ایشان را پاک و پاکیزه میداشته است و تربیت و پرورده میفرموده است. آنان را به زهد و پرهیزگاری و پاکدامنی و امانتداری و فداکاری و ترس و هراس از خدا فرامیخوانده است، و از ایشان میخواسته است برای حکومت و ریاست خود را پیشنهاد و عرضه نکنند و بر آن حرص و جوش نشان ندهند. میفرمود:
(إنا والله لا نولي هذا العمل أحدا سأله, أو أحدا حرص عليه)
ما به خدا سوگند بر این کار کسی را نمیگماریم که آن را درخواست بکند، یا بر آن حرص و آز داشته باشد. هنوز که هنوز است گوش مسلمانان را مینوازد:
(تلك الدار الآخرة نجعلها للذين لا يريدون علوا في الأرض ولا فسادا والعاقبة للمتقين) (قصص/۸۳)
ما آن سرای آخرت را تنها بهرۀ کسانی میگردانیم که در زمین خواهان تکبّر و استکبار نیستند و فساد و تباهی نمیجویند (و دلهایشان از آلودگیهای مقام طلبی و شهرت طلبی و بزرگبینی و تباهکاری پاک و پالوده است)، و عاقبت از آن پرهیزکاران است.
مسلمانان خود را روی وظیفهها و منصبها نمیانداختند و به دنبال آنها راه نمیافتادند، چه رسد به این که خود را نامزد فرمانروائی کنند، و خویشتن را پاک و بیگناه قلمداد نمایند و بستایند، و تبلیغات پخش کنند، و تلاش ورزند و پول خرج کنند تا به فرمانروائی و حکمرانی برسند. هر گاه مسلمانان عهدهدار کاری ازhokam-allah کارهای مردمان شوند و به ریاست امری برسند آن را غنیمت یا لقمۀ چربی یا پولی نمیشمارند که آن را در مقابل پولی که خرج کردهاند یا تلاشی که ورزیدهاند بقایند و بخورند. بلکه آن را امانتی بر عهدۀ خود میشمارند، و امتحانی از سوی خدا میدانند، و آگاهند که آنان را در پیشگاه دادگری پروردگارشان نگاه میدارند، و از کوچک و بزرگ امور از ایشان بازخواست میگردد، و مسؤول ریز و درشت کارها هستند. پیوسته این فرمودۀ خداوند بزرگوار را به یاد داشتهاند
و آویزۀ گوش خود کردهاند:
(إن الله يأمركم أن تؤدوا الأمانات إلى أهلها , وإذا حكمتم بين الناس أن تحكموا بالعدل)
بیگمان خداوند به شما (مؤمنان) دستور میدهد که امانتها را (اعم از آنچه خدا شما را در آن امین شمرده، و چه چیزهائی که مردم آنها را به دست شما سپرده و شما را در آنها امین دانستهاند) به صاحبان امانت برسانید، و هنگامی که در میان مردم به داوری نشستید این که دادگرانه داوری کنید. (نساء/۵۸(
و این فرمودۀ خداوند بزرگوار:
وهو الذي جعلكم خلائف الأرض , ورفع بعضكم فوق بعض درجات , ليبلوكم فيما آتاكم.
خدا است که شما را جانشینان (دیگران برای آبادانی جهان در کرۀ) زمین گردانید، و (در استعدادهای ذاتی و مواهب آسمانی و اموال کسبی) برخی را بر برخی، درجاتی بالاتر برد (و در کمال مادی و معنوی به نسبت استفادۀ شخص از اسباب و سنن یزدان و گسترده در پهنۀ جهان، کسانی را بیشتر از کسانی ترقّی و تعالی داد) تا شما را در آنچه به شما داده است بیازماید (و در عمل مشخّص شود چه کسی به شرائع آسمانی مؤمن یا کافر و در نعمتهای خدادادی سپاسگزار و یا ناسپاس است). (انعام/۱۶۵(